dhbt2022 dhbtdhbt ders notlarıdhbt kitaplarıdhbt kursları
DOLAR
8,6580
EURO
10,1795
ALTIN
488,66
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Sağanak Yağışlı
26°C
İstanbul
26°C
Sağanak Yağışlı
Pazartesi Parçalı Bulutlu
31°C
Salı Gök Gürültülü
26°C
Çarşamba Parçalı Bulutlu
25°C
Perşembe Sağanak Yağışlı
23°C

TEMİZLİK -İLMİHAL-FIKIH

TEMİZLİK -İLMİHAL-FIKIH
DHBT Okulu - Instagram Hesabı
01.09.2021
0
A+
A-
FIKIH -İLMİHAL ❖ TEMİZLİK

❖       l.Maddi Temizlik

❖       Necaseti Galiza: Ağır kirlilik

DHBT Okulu BİLSER (Bilgilendirme Servisi)

❖       Katı (Camid): 1 dirhem

❖       Sıvı (Mâi): El ayası

❖       Necaseti Hafife: Hafif kirlilik, 1/4

❖       Necaseti Mer’iyye:

❖       Kuruduktan sonra görülebilen pisliklerdir.

❖       Necaseti Gayr-i Mer’iyye:

❖       Kuruduktan sonra görülmeyen pisliklerdir.

❖       2.Manevi Temizlik

❖       3.Hükmi Temizlik

❖       a.Taharet-i Kübra / Boy Abdesti

❖       b.Taharet-i Suğra / Abdest

❖       Dinen Temiz Sayılan Şeyler

❖       1.İnsan vücudu

❖       2.Karaciğer ve dalak kanı

❖       3.Dine göre kesilen hayvanların kan dışındaki parçaları

❖       4.Balık ve çekirge ölüsü

❖       5.Kendiliğinden sirke haline gelen şarap

❖       Necis Olduğunda İttifak Edilen Şeyler

❖       Meyte, kan ve irin, domuz eti, sarhoş edici içkiler, insan idrarı, dışkısı vb., eti yenmeyen hayvanların idrar ve dışkısı.

❖       Necis Olduğunda İhtilaf Edilen Şeyler

❖       1.Eti yenen hayvanların idrar ve dışkısı

❖                   (Kümes hayvanların dışkıları necaseti galiza, dört ayaklı hayvanların dışkıları necaseti hafifedir.)

❖       2.Eti yenmeyen hayvanların idrar ve dışkısı (Hanefilere göre ehl-i eşek idrarı ve dışkısı, yırtıcı kuşların dışkıları necaseti hafifedir.)

❖       3.Canlı hayvanlar (domuz ve bazı mezheplere göre köpek temiz değildir.)

❖       4. Su hayvanlarının ve akıcı kanı olmayan hayvanların ölüsü (Hanefi / Hanbeliler temiz)

❖       5.Eti yenmeyen hayvanların sütleri (domuz hariç)

❖       6.Ölen insanın cesedi (Hanefilere göre necis)

❖       SULAR

❖       Mai Mutlak

❖       Mai Mukayyed

❖       Mai Müsta’mel

❖       Mai Meşkuk

❖       Temizleme Yöntemleri:

❖       Su-Silme-Kazıma-Yakma-Ovalama vb.

❖       İstinca-İstibra-İstinka

❖       ABDEST:

❖       Maide 6. Ayet

❖       Abdestin Farzları:

❖       Şafiiler: + Niyet – Tertip

❖       Malikiler: + Niyet – Muvâlat – Delk

❖       Hanbeliler: + Niyet – Besmele – Tam mesh

❖       Tertip – Muvâlat – Ağız – Burun

❖       Abdestin Mekruhları

❖       1.Ayaklarını yıkarken kıbleye doğru uzatmak.

❖       2.Abdest alırken avret yerini açmaktır.

❖       3.Suyu israf etmek, çok kullanmak.

❖       4.Suyu yeterinden az kullanmak.

❖       5.Yüzüne suyu çarparak vurmak.

❖       6.Abdest aldığı suya üflemek.

❖       7.Abdest alırken konuşmak.

❖       8.Abdest aldığı suya veya leğene sümkürmek.

❖       9.Gargara yaparken boğazına su kaçırmak.(oruç)

❖       10.Gözünü yummak veya pek açmak.

❖       11.Soldan başlamak.

❖       12.Sağ eliyle sümkürmek.

❖       13.Sol eliyle ağzına veya burnuna su vermek.

❖       14.Güneşte kalıp ısınmış su ile abdest almak.

❖       15.Arkasını kıbleye dönmek.

❖       16.Müsta’mel sudan sakınmamak.

❖       Abdesti Bozan Durumlar

❖       1.Büyük ve küçük abdest bozmak ve yellenmek

❖       2.Vücudun bir yerinden kan ve irin çıkmak

❖       3.Ağız dolusu kusmak

❖       4.Ağızdaki kanamaların fazla olması

❖       5.Uyumak, bayılmak

❖       6.Namazda yandaki işitecek kadar gülmek

❖       7.Bir anlık çıldırmak, delirmek

❖       8.Sarhoş olmak

❖       9.Teyemmümlünün suyu bulması

❖       10.Mesh süresinin bitmesi

❖       11.Özürlü için vaktin çıkması

❖       12.Cinsel ilişki

❖       Abdestin Çeşitleri

❖       Farz Abdest:

❖       Namaz, tilavet secdesi için abdest farzdır.

❖       Vacip Abdest:

❖       Hanefilerde Kâbe’yi tavaf için abdest vacip, diğer mezheplerde ise farzdır.

❖       Mendub Abdest:

❖       Ezan okumak, Kur’an’ı ezberden okumak, cenaze yıkamak, dini ilimleri talim

T

 

❖       Özürlünün Abdesti / Şer’i Özür

❖       Abdesti bozucu bedeni rahatsızlıklardır.

❖       Mazeret en az bir vakit boyunca devam etmeli

❖       Özürlü her vakit için abdest alır

❖       Başka bir sebeple bozulmadıkça abdest bozulmaz

❖       Özür bir namaz vakti devam etmezse özür biter

❖       İdrar tutamama – sürekli kan gelmesi – istihâza kanı – sürekli kusma hâli vb. özür sebepleridir.

❖       İstihâza: Özür kanı anlamına gelen istihâza hayız ve nifas hali dışında gelen kana denir.

❖       MESH:

❖       Meshin caiz olabilmesi için gerekli olan şartlar:

❖       l.Abdestten sonra giyilmiş olmalı

❖       2.Mesh dayanıklı olmalı (5 km)

❖       3.Mestlerin, ayağa giyildikten sonra bağsız olarak durabilecek kadar sağlam ve kalın olmalı

❖       4.Mestlerde en küçük ayak parmağının üç katından daha fazla genişlikte delik olmamalı 5.Mesh suyu geçirmemeli

❖       Mukim Durumu:

❖       Seferilik Durumu:

❖       Mestin Ayaktan Çıkma Durumu:

❖       Sargı ve Mesh:

❖       TEYEMMÜM:

❖       Beni Müstalik Gazvesi – Nisa 43 / Maide 6

❖       Farzları: Niyet ve Yüzü, Kolları Mesh

❖       Hanbeli: + Besmele-Tertip-Muvalat

❖       Maliki: +Muvalat

❖       Şafi: + Tertip

❖       Teyemmümü Caiz Kılan Durumlar

❖       Suyun bulunmaması (Şafi ve Hanbelilere göre yettiği yere kadar su kullanılır)

❖       Suyun mesafesinin uzak olması (Hanefi 1 mil)

❖       Suyu kullanamamak

❖       (Zatü’l-Selâsil – Amr bin As)

❖       Teyemmüm Nelerle Yapılır

❖       Hanefi: Toprak, kum, çamur, mermer, çimento, tuğla, porselen, alçı ve fayans

❖       Şafi: Toprak

❖       Hanbeli: Toprak

❖       Maliki: Toprak, kum, ot, ağaç ve kar

❖       Sebepler kul tarafından olursa ibadet daha sonra iade edilir. (Reddü’l-Muhtar/İbn Abidin)

❖       Her vakit için ayrı teyemmüm alınır. (Şafi- Maliki)

❖       Vaktin çıkacağından korkulursa su olsa bile teyemmüm alınır. (Bayram – Cenaze)

❖       Namaz kılınmışsa vakit çıkmadan su da bulunmuşsa iade gerekmez.

❖       Namaz esnasında su bulunursa cumhura göre namaz kesilmez.

❖       Hanefi mezhebine göre namaz kesilir.

❖       Teyemmüm alınıp namaza durmadan su bulunursa abdest bozulur.

❖       GUSÜL ( BOY ABDESTİ):

❖       Maide 6. Ayet

❖       Gerektiren Durumlar:

❖       1.İhtilam olmak

❖       2.Cünüplük hali

❖       3.Hayız – Nifas hali

❖       4.İslama giriş ( Hanbeli)

❖       5.Ölüm ( Farz-ı Kifaye)

❖       Farzları:

❖       Mazmaza – İstinşak- Tüm vücudu yıkamak

❖       Şafi: Niyet – Tüm vücudu yıkamak

❖       Maliki: Niyet – Vücudun tamamını yıkamak – Muvalat – Delk – Saçları hilallemek

❖       Hanbeli:

❖       Tüm vücudu yıkamak

❖       1- Niyet etmek,

❖       2- Besmele çekmek,

❖       3- Bedenin her yerini yıkamak,

❖       4- Ağzın içini yıkamak,

❖       5- Burnun içini yıkamak.

❖       NAMAZ:

❖       Salat – Miraç (Recep / 27) – Musallî

❖       Namaz Vakitleri:

❖       Sabah / Fecr:

❖       Öğle / Zühr:

❖       İkindi / Asr:

❖       Akşam / Mağrib:

❖       Yatsı / Işa:

❖       İsfar:

❖       Tağlis:

❖       İbrad:

❖       Mekruh Vakitler:

❖       Güneş doğarken

❖       Güneş tam tepedeyken

❖       Güneş batarken

 

Namazın Güneş Doğarken BatarkenNamazın Şartları:
Durumu:1.Hadesten Taharet:
Namaz kılarken güneş doğarsa bozulur.
Namaz kılarken güneş batarsa bozulmaz.2.Necasetten Taharet:
Nafile Namazın Mekruh Olduğu Vakitler:3.Setr-i Avret:
İkinci fecr ile güneşin doğuşuna kadarBir uzvun /’ünden daha fazlasının bir rukün eda
Bu vakitte sadece sabahın sünneti kılınır.edecek kadar açılması namazı bozar.
İkindi farzından sonra güneş batıncaya kadar
Akşam namazının farzından önce.(Şafîler hariç)4.İstikbâli Kıble: Yükümlülük istiâa ile
Bayram namazı öncesi ve sonrasısınırlıdır.
Sabahın sünneti hariç kâmet getirilirkenFarz ve vacip namazlar mazeret dışında binek
Hacda namazlar cem edilirkenüzerinde kılınmaz.
Hatip hutbeye çıktığında ve hutbe esnasındaTeharri: Kıblenin araştırılması.
Farz namaz için vaktin daralması durumundaVasıtalarda Kıble:
(Sabah namazından sonra nafile namaz kılınmaz
fakat kaza namazı kılınabilir.)5.Vakit:
6.Niyet:
Ezan: Abdullah bin Zeyd – 623 – SünnetMutlak
Şartları:Mukayyed
Vakit
Müezzininin akıllı, erkek, müslüman olmasıNamazın Rukûnleri:
Arapça ( Hanefi, Hanbeli) olmalı1.İftidah Tekbiri: (Tahrime)
Duyuru, ayakta, kıbleye dönme olmalıAyakta alınır.
Konuşma olmamalıAllahü Ekber demek vaciptir.
Akşam ezan kamet arası bir miktar beklemeli
Kamet: Erkekler için sünnettir.Tekbir Çeşitleri:
İntikal:
Namaz Çeşitleri
a.Farz: Beş vakit – Cuma – CenazeTeşrik:
b.Vacib: Vitir – Bayram – Nezir- Tavaf –Kunut:
Bozulan Nafilenin İadesi
Zevâid:
c. Nafile:
Sünnet – Müstehab – Mendub – Tatavvu -Faziletİrsal:
Revâtib
ReğaibRef:
Nafile Namazlar:İtimat:
l.Teravih:
2.Tahiyyetü’l-Mescid:2.Kıyam:
3.Evvâbin:3.Kıraat:
4.İşrak:4.Rukû: Kavme
5.Duhâ / Kuşluk:Tuma’nine: Rukûyü hakkıyla yapmak.
6.Teheccüd:5.Secde: Celse – 7 âzâ üzerine- (alın, burun aynı
7.İstihâre:anda vacib – iki ayak – iki diz – iki el
8.Tesbih:Secde yeri 12 parmaktan daha yüksek olmamalı.
9.Hacet:İki secdeden biri terk edilirse namaz bozulur.
10.Yolculuk:Unutulmuşsa selamdan sonra hemen secde ve
11.Kusûf: Güneş tutulması namazı. Cemaatlesehiv secdesi yapılır.
kılınır. 2 Rek’at İ.Azam (hafî) – İmameyn (cehrî)
12.Husûf: Ay tutulması namazı. Bireysel6.Kâde’i Ahire:
13.İstiskâ:Kâ’de ûla
Teşehhüd
14:Mübarek gün-gece namazları:

 

❖       Namazın Vacipleri

❖       1.Namaza tekbir (Allahu Ekber) diyerek başlamak. (Diğer mezheplerde farzdır.)

❖       2.Fatiha süresini okumak. (Diğer mez. farz)

❖       3.Zamm-ı sûre okumak.(Diğer mez sünnet)

❖       4.Fatiha’yı zammı süreden önce okumak

❖       5.İmamın cehri olarak okuması gereken yerleri açıktan, hafi yerleri ise gizli okumak

❖       6.Secdede alınla beraber burnu yere koymak

❖       7.Ka’de-i ûlâ yapmak

❖       8.Oturuşlarda Tahiyyat okumak

❖       9.Tertibe riayet etmek (Diğer mezhepler farz)

❖       10.Namaz sonunda selam vermek.

❖       (Sağa selamı vâcip sola selâmı ise sünnet)

❖       Huruc bi-sun’ih: Namazdan kendi isteği ve fiili ile çıkmak (İ.Azam’a göre göre geçerlidir.)

❖       11.Kavme ve Celse yapmak (Hanefi)

❖       12.Ta’dil-i erkâna uymak.

❖       (Ebu Yusuf ve diğer mezhepler farz)

❖       13.Kunut tekbirini alıp kunut duasını okumak

❖       14.Bayram namazında üç ilave tekbir almak

❖       15.Sehiv secdesi yapmak

❖       16.Tilavet secdesi yapmak

❖       Namazın Sünnetleri

❖       1.Başlama tekbirinde elleri kaldırmak

❖       2.Sağ eli sol elin üzerine koymak

❖       3.Sübhanekeyi okumak.

❖       4.Teavvüz – Besmele – Amin demek

❖       5.Tesmi’ – Tahmid – İrsal yapmak

❖       6.Ruku ve secde tesbihlerini yapmak

❖       7.Ayaklar arasında dört parmak açıklık olması

❖       8.Rükûda sırtı düz tutup ve parmakları açarak dizleri tutmak.

❖       9.Secdede yere önce dizleri, sonra elleri koymak

❖       10.Oturuşlarda ayakları usulüne uygun getirmek

❖       (iftiraş=erkekler; teverrük=kadınlar)

❖       11.Ka’de ve secde oturuşunda parmakları açmak

❖       12. Secdede dirsekleri yere yaslamama

❖       13.Tahiyyat esnasında La ilahe derken sağ el şehâdet parmağını kaldırmak

❖       14.Salli – Barik ve Rabbena dualarını okumak

❖       15.Selamlarda yüzü çevirmek

❖       16.Sureleri sırasıyla okumak

❖       17.Namazda önümüze sütre koymak

❖       Namazın Mekruhları

❖       1.Özürsüz bir yere dayanmak, bir ayağı yerden kesmek, dizleri dikip oturmak, bir şeyi koklamak gözleri yummak, sağa sola bakmak

❖       2.Özürsüz birkaç adım yürümek

❖       3.Namazda bir şeylerle oynamak

❖       4.Selamı baş ve el ile almak

❖       5.Namazda imamdan önce hareket etmek

❖       6.Rükû ve secdede tesbihleri terk etmek

❖       7.Tekbir ve zikirleri yerli yerince söylememek

❖       8.Başkasına ait yerde ve elbiseyle namaz kılmak

❖       9.Necasete karşı ve necaset yakınında kılmak

❖       10.Zihni meşgul edecek bir yerde namaz kılmak

❖       11.Başkasına karşı namaz kılmak

❖       12.Geniş vakitte sofra hazırken namaza durmak

❖       13.Tuvalet ihtiyacı varken namaz kılmak

❖       14.Necaset bulaşan elbise ile namaz kılmak

❖       15.Rükû ve secdede elbiseyi yukarı çekmek

❖       16.Ateşe, resme, heykele karşı namaz kılmak

❖       17.İkinci rekatın kıraatini birinciden uzun tutmak

❖       18.Kur’an’daki sıraya uymamak

❖       Namazı Bozan Durumlar:

❖       1.Namazda konuşmak

❖       2.Hüşû dışında ağlayıp, inlemek

❖       3.Özürsüz öksürmeye çalışmak

❖       4.Yemek, içmek

❖       5.Namazda amel-i kesîr yapmak

❖       6.Özürsüz şekilde yönü kıbleden çevirmek

❖       7.Kahkaha ile gülmek

❖       8.Bayılmak veya delirmek

❖       9.Okuyuş hatası yapmak

❖       Namazı Bozma:

❖       Başlanmış bir ibadeti mazeretsiz bozmak günahtır.

❖       Zaruret halinde namaz bozulabilir.

❖       Fâite: Özürsüz bir şekilde namazı kaçırmak

❖       Namazlarda Cem:

❖       Cem-i Takdim:

❖ Cem-i Tehir:
❖       Cem’i Sûri / Fiili Cem:

❖       Cuma Namazı : 622 – Ranuna Vadisi

❖       Cuma Namazının Vücub Şartları:

❖       Erkek – Hür – Mukim – Sağlıklı olmak- Mazeretli olmamak

❖       Cuma Namazının Sıhhat Şartları

❖       1.Şehir

❖       2.Cami ( Şafii ve Hanbeliler tek cami)

❖       3.Cemaat

❖       Ebu Hanife, İmam Muhammed – 3

❖       İmam Ebu Yusuf – 2

❖       Malikiler – 12

❖       Şafiî ve Hanbeliler – 40

 

❖       4.Vakit – öğle (Hanbeli hariç – 1 mızrak boyu)

❖       5.İmam

❖       6.Hutbe

❖       Hutbenin Vacipleri: Hatibin hutbeyi abdestli ve ayakta okuması

❖       Bayram Namazı:

❖       Bayram namazı cuma farz olan kişilere vaciptir.

❖       Hanbelilerin bir görüşüne göre farz-ı kifaye, Şafiî ve Malikilere göre sünnet-i müekkededir.

❖       Hutbe namazdan sonra okunur ve sünnettir.

❖       Bayram namazı güneş yükseldiğinde başlayıp istiva vaktine kadar kılınabilir.

❖       İkişer rek’at olup, cemaatle kılınır ve cehridir.

❖       Ezan ve kamet yoktur.

❖       İmam ve cemaat niyet eder.

❖       Kasr-ı Salat:

❖       Ölçüt: Mekan – Mesafe

❖       Hükmü: Vacip, Maliki sünnet, diğerleri caiz

❖       Gerekçe: Meşakkat – Düzenin bozulması

❖       Vatan- Asli:

❖       Vatan-ı İkame:

❖       Vatan-ı Sükna:

❖       Kaza da seferilik gibidir.

❖       Seferi kişi imama uyarsa namazı tam kılar.

❖       Şafilerde niyet, mesafe ve yolculuk hariç gidilen yerde 4 gün kalma şartı vardır.

❖       Korku Namazı:

❖       Kaza Namazı:

❖       Zelletü’l-Kâri:

❖       CENAZE NAMAZI:

❖       Cenaze ile ilgili işlemler farz-ı kifayedir.

❖       Farzları: Kıyam – Tekbirler

❖       Cenazenin Yıkanması ve Kefenlenmesi

❖       Cenazenin hemen yıkanıp, kefenlenmesi gerekir.

❖       Şehitler yıkanmayıp elbiseleriyle defnedilirler.

❖       Vücudunun yarıdan fazlası bulunmalıdır.

❖       Ölü doğan çocuğun organları belirgin ise yıkanır ancak namazı kılınmaz, organları belirgin değilse yıkanmadan ve namazı kılınmadan defnedilir.

❖       Şafilere göre tek uzvu olsa bile cenaze yıkanır.

❖       Kadını kadın, erkeği de erkek yıkar.

❖                   Gâsil yoksa kadın kocasını yıkayabilir ancak erkek karısını yıkayamaz, teyemmüm ettirir.

❖       Karşı cins kadın ve erkeği hemcinsi yoksa karşı cins bezle teyemmüm ettirir.

❖       Mümeyyiz olmayan çocukları karşı cins yıkayabilir.

❖       Cenaze yıkama ücretsiz yapılmalıdır.

❖       Yıkama sonrası gusül alınması müstehaptır.

❖       Cenaze Namazının Hükmü ve Kılınışı

❖       Cenaze namazı kılmak farz-ı kifayedir.

❖       Akıl, bâliğ ve haber ulaşanlar yükümlüdür.

❖       Cenaze namazı için cemaat şart değildir.

❖       Şâfiî ve Hanbelilere göre gıyâbi cenaze namazı kılınır.

❖       İntihar edenin cenaze namazı kılınır.

❖       Namazın kerahet vakti kılınması mekruhtur.

❖       Musalla – Teşyî – Defin – Telkin

❖       Iskat-ı Salat (ihtilaf)

❖       Kabir Ziyareti

❖       Şehitlik

❖       Kefenleme Erkek:

❖       Kamis-İzar-Lifâfe

❖       Kefenleme Kadın:

❖       Kamis-İzar-Lifâfe-Baş Örtüsü-Göğüs Örtüsü

❖       İmam – Cemaat Durumları:

❖       Bir kimsenin imam olabilmesi için Müslüman, âkil, bâliğ, Kur’an’ı ezbere okuyabilmesi, erkek olması, özürlü olmaması gerekir.

❖       Mukim olup olmaması tercihe bağlıdır.

❖       İstihlaf:

❖       Münferid:

❖       Müdrik: (Muktedi)

❖ Mesbuk:
❖ Lâhik:
❖       Erkeklerin Cemaatle Namaz Kılmasının Hükmü:

❖       Hanefi – Maliki: Müekked Sünnet

❖       Hanbeli: Farz-ı Ayn

❖       Şafii: Farz-ı Kifaye

❖       Muhazât / Muhazât-ı Nisa:

 

Tertip Sahibi:

d.Mekruh:

Ramazan Bayramı l.gün Kurban Bayramı günleri Hayız / Nifas hali

Tilavet Secdesi: ( 14 sure)

Sadece Aşure günü Sadece Cuma günü / tek gün
Sehiv Secdesi:Şek günü
Hanefilerde vacib, diğerlerinde ise sünnettir.
Farzları te’hir, vacipleri terk veya te’hirSavm-ı Visâl
Rûkün tekrarı
Rükünde takdim / te’hirTerviye ve Arefe günü (Hacılar için)
Rek’at sayısında tereddüdKocadan izinsiz nafile
Ara vermeHastalık hali
Unutulan secde
Vacipleri terk durumunda yapılır.

Orucun Şartları

Vucüb: Müslüman – Âkil- Bâliğ

ORUÇ:Eda: Mukim – Sağlıklı olma – güç yetirme
Savm / Sıyam – Sâim – 623 / 624Sıhhat: Niyet – Hayız ve nifas halinde olmama
Bakara 183/184
Riyânın en az olduğu ibadetOruçta Niyet:
ReyyânRamazan orucu, muayyen adak orucu ile nafile
Teabbudî yönoruçlar için niyet etme vakti, güneşin batması ile
Ru’yeti Hilalertesi gün istiva vaktine kadarki süredir. Kaza, kefaret ve bir zamana bağlı olmaksızın
İhtilaf-ı Metâliadanan oruçlar için gün batımından itibaren en geç imsak vaktine kadar niyet edilmiş olmalıdır. Şafilere göre ise nafile dışındaki tüm oruçlara
Rûknü: İmsakimsak vaktine kadar niyet edilmelidir.
Rûkün sebebi – vakitFidye:
Oruç Çeşitleri:
a.Farz:İtikaf:
Ramazan orucu, kazası ve kefareti
Diğer kefaretlerIskat-ı Savm:
(Muayyen – Gayr-ı muayyen)Fitre / Fıtır Sadakası:
Kaza orucu:
Hanefi – ÖmriHanefilere Göre Fitre Verilmeyenler:
Şafi – Fevri

a.                  Usûl        ve furûya

b.                  Eşe

b.Vacib:c.Zenginlere
Nezir / Adakd.Babası zengin olan ergen olmamış çocuğa
Bozulan nafilenin kazasıŞâfilere ve Ebu Yûsuf’a göre, Müslüman
(Maliki – Farz, Şafi – caiz)olmayana da verilemez
(Muayyen – Gayr-ı muayyen)Oruç Tutmamaya/Bozmaya İzin Veren Haller
c.Nafile:Yolculuk
ŞevvalHastalık
Muharrem orucuYaşlılık
Eyyam-ı BîdAşırı açlık veya susuzluk
Pazartesi / PerşembeHamilelik veya emzirme
Zilhicce 1…9Savaş hali
Haram AylarMeşakkatli işler
Üç AylarTehdit altında olmak
Davud Orucu

 

❖       Hem Kaza Hem Kefaret Gerektiren Durumlar

❖       1.Cinsî münasebette bulunmak.

❖       2.Yemek, içmek veya ilâç yutmak.

❖       3.Ağza giren kar, yağmuru isteyerek yutmak.

❖       4.Tütün ve benzerlerini içmek.

❖       5.Enfiye çekmek.

❖       6.İçyağı, pastırma veya çiğ et yemek.

❖       7. Susam tanesi kadar bir şeyi yutmak ve yemek.

❖       8.Az tuz yemek.

❖       9.Bir kimsenin tükürüğünü, ağız suyunu yutmak.

❖       Yalnız Kaza Gerektiren Durumlar

❖       1.Mazerete dayalı bozulan oruçlar

❖       2.Abdest alırken boğaza su kaçması

❖       3.Çiğ pirinç yemek

❖       4.Beslenme amacı taşımayan veya mutat olmayan şeylerin yenilip içilmesi (toprak)

❖       5.Başlanan nafile orucun bozulması

❖       6.Mukimken oruca başlayıp, seferde bozmak

❖       7.Ağza kaçan yağmur ve kar tanelerinin istemeyerek yutulması

❖       8.Kulağa ve göze damla damlatmak (ihtilaf)

❖       9.Derideki yaraya merhem sürmek (ihtilaf)

❖       10.İğne yaptırmak (ihtilaf)

❖       11.İsteyerek, zorlayarak ağız dolusu kusmak

❖       12.Dişi kanayanın ağzındaki kanı yutmak

❖       13.İmsak vaktinin bittiğini bilmeden yiyip içmek

❖       14.Güneş battı zannederek orucunu bozmak

❖       15.Dişlerde kalan nohut kadar şeyi yutmak

❖       16.Hap ve pastil kullanmak

❖       17.Oruçlu olduğunu unutup yediğinde, orucu bozuldu sanarak, bilerek yemeye devam etmek

❖       18.İmsaktan sonra niyet edenin, gün içinde orucunu kasten bozması

❖       19.Burundan genze giden kanı yutmak

❖       20.Bayılanın veya uyuyanın ağzına su akıtmak

❖       21. Ağzına giren gözyaşı veya terin tuzluluğunu hissetmek veya yutmak

❖       Orucu Bozmayan Durumlar

❖       1. Oruçlu olduğunu unutarak yemek ve içmek

❖       2. Deriye sürülen merhem (ihtilaf)

❖       3. İstemeyerek boğazına toz ve duman girmesi

❖       4. Kendiliğinden gelen kusma

❖       5. Uyurken ihtilâm olmak

❖       6. Geceleyin ihtilam olup sabah yıkanmak

❖       7. Dişlerde kalan nohuttan az olan şeyi yutmak

❖       8. Ağzındaki tükürüğü yutmak.

❖       9. Ağzına gelen balgamı yutmak

❖       10. Burna gelen akıntıyı içine çekip yutmak

❖       11. Göze ilâç damlatmak

❖       12. Kan aldırmak

❖       13. Gözlerine sürme çekmek

❖       ZEKAT:

❖       Tathir – Tezkiye

❖       623 / 624 – Bakara 43

❖       Namazla birlikte zikredilir.

❖       Rüknü: Temlik

❖       Zekatın Mükellef Açısından Vücub Şartları

❖       1.Müslüman olmak

❖       2.Hür olmak

❖       3.Âkil – Bâliğ olmak

❖       İbadetlerdeki şartlar zekat için de geçerlidir.

❖       Ancak cumhur akıl ve buluğ şartının zekat için söz konusu olmadığını kabul eder.

❖       Ebu Hanife ise öşür zekatı haricindeki zekat türlerinde akıl ve ergenliği şart koşmuştur.

❖       Zekatın Mal Açısından Vücub Şartları:

❖       1.Tam mülkiyet:

❖       Alacaklar:

❖       a.Deyn-i Kavi: Borçlar – 1/5’i tahsil edilmeli

❖       b.Deyn-i Mütevassıt: Kiralar – Nisaba ulaşınca

❖       c.Deyn-i Zayıf: Mehir / Diyet – Tahsil edilince

❖       2.Nema: (Nâmi mal) Hakiki – Takdiri / Hükmi

❖       3.Havâici asliyye:

❖       Malın değeri

❖       Malın geliri

❖       4.Nisab: Zenginlik ölçüsü – 20 miskal altın / 200 dirhem gümüş

❖       Nisab-ı Gınâ: Yükümlülük doğuran oturmuş zenginlik

❖       Nisab-ı İstiğnâ: Önleyici, oturmamış, asgari zenginlik

❖       5.Havelanü’l-havl: Kameri yıl esas alınır.

❖       Toprak ürünleri (hasat) ve madenler, define ve deniz ürünlerinde (bulunduğunda) havl-ı havelan şartı yoktur.

❖       6.Borç karşılığı olmama

❖       Emval-ı Batına: Altın, gümüş ve ticaret malları gibi gizli mallardır

❖       Emval-ı Zahire: Madenler, hayvanlar ve toprak ürünleri gibi açık mallar.

❖       Borç Allah’a (adak – kefaret – fitre – hac) ve şahıslara karşı ise nisaptan düşülür.

❖       Nezir, kefaret ise nisaptan düşülmez.

❖       Şafilere göre hiçbir borç zekata engel değildir.

❖       Misli Mal: Birbirinin yerine geçen mallar.

❖       Kıyemi Mal: Misli olmayan mallar.

❖       Adedi Mal: Sayıyla alınıp satılan mallar.

❖       Keyli Mal: Hacim ölçüleriyle ölçülen mallar.

 

❖       Hangi Mallara Ne Oranda Zekat Verilir?

❖       Altın ve Gümüş %2.5 oranında

❖       (Diğer mezheplerde ziynetin zekatı verilmez.)

❖       Para, değerli kağıtlar %2.5 oranında

❖       Ticaret malları %2.5 oranında

❖       Toprak ürünleri / Öşür

❖       (Hanefi – nisab yok, diğerleri 5 vesk 653 kg)

❖       Doğal sulama ürünlerinde %10 oranında

❖       Masraflı sulanan ürünlerde %5 oranında

❖       Tarım ürünleri zekatında sadece masraflar düşülür, diğer borçlar düşülmez.

❖       Bal %10 oranında

❖       Madenler %20 oranında, (rikaz)

❖       Eriyen madenden zekatı verilir (altın, gümüş, bakır, demir, kurşun, kalay, civa vb.

❖       Ateşte erimeyen veya sıvı madenden zekat verilmez. (kireç, mermer, tuz, elmas)

❖       Gömü (lukata) ve Mevat %20 oranında,

❖       Deniz Ürünleri %20 oranında,

❖       Küçükbaş hayvanlarda 40’da bir oranında,

❖       Büyükbaş hayvanlarda 30’da bir oranında,

❖       Deve 5 tanede 1 küçükbaş olarak zekat verilir.

❖       Saime:

❖       Ma’lûfe:

❖       Âmile:

❖       Zekat ayni veya nakdi olarak verilebilir.

❖       Zekatın Sıhhat Şartları:

❖       1.Niyet:

❖       Hanefi / Şafi : Ödeme anı

❖       Maliki / Hanbeli: Ödemeden önce

❖       2.Ödenene / ehline temlik

❖       Zekat Kimlere Verilir:

❖       Sadakalar (zekât gelirleri) ancak şunlar içindir:

❖       «Yoksullar, düşkünler, sadakaların toplanmasında görevli olanlar, kalpleri kazanılacak olanlar, âzat edilecek köleler, borçlular, Allah yolunda (çalışanlar) ve yolda kalmışlar. İşte Allah’ın kesin buyruğu budur. Allah bilmekte ve hikmetle yönetmektedir.» Tevbe 60

❖       Zekat Kimlere Verilmez:

❖       Zenginlere

❖       Birinci derece yakınlar (usûl – furû)

❖       Eş

❖       Kurumlar

❖       Hz.Peygamber’in yakınları

❖       Gayr-ı müslim

❖       Zekatı ödenmesi fevridir.

❖       Sadaka:

❖       Sadaka-i Cariye:

❖       Vakıf: İslâm ülkelerinin toplum ve kültür hayatında önemli rol oynayan hayır müessesesi.

❖       Mütevelli: Vakıf işlerini yürüten görevli.

❖       HAC:

❖       631 – Hz.Ebubekir – Ali İmran 97

❖       Haccı Mebrur

❖       Nüsük – Menâsik

❖       Hikmeti

❖       Vücub Şartları:

❖       Müslüman – Âkil – Bâliğ – İstitaat

❖       Eda Şartları :

❖       Sağlıklı – Yol güvenliği – Ârizi engel olmaması Kadınlara özel durumlar ( mahrem – iddet)

❖       Sıhhat Şartları:

❖       İhrama girmek – Belirli Zaman – Belirli Mekan

❖       Mezheplere Göre Haccın Farzları:

❖       İhram – Arafat Vakfesi – Ziyaret Tavafı (İfada)

❖       Maliki – Hanbeli: İhram – Arafat Vakfesi – Ziyaret Tavafı (İfada) – Say’

❖       Şafi: İhram – Arafat Vakfesi – Ziyaret Tavafı (İfada) – Say’ – Halk ve Taksir – Tertip

❖       Haccın Farzları:

❖       1.İhram

❖       Niyet ve Telbiye olması gerekir.

❖                   Hanefilere göre mikattan önce ihrama girilir, diğer mezhepler göre mikatta girilmelidir.

❖       Mikatta Hac veya Umreye niyet edilip 2 rek’at namaz kılındıktan sonra telbiyeye başlanır.

❖       Telbiye akabe cemresine ilk taş atılmasıyla, Umrede ise tavafa başlanınca biter.

❖       Muhrim

❖       Âfâki

❖       Hıll

❖       Hılî

❖       İzar

❖       Rida

❖       Izdıba

❖       İhram Yasakları :

❖       1.Erkeklerin dikişli elbise giymeleri.

❖       2.Erkeklerin başlarını örtmeleri, eldiven, çorap v topuklu ayakkabı giymeleri.

❖       3.Kadınların yüzlerini örtmeleri.

❖       4.Traş olmak, tüy koparmak, tırnak kesmek.

❖       5.Güzel koku sürmek.

❖       6.Şehevi söz söylemek, cinsi ilişkiye girmek.

❖       7.Tartışmak, kavga etmek (cedel – fusuk)

❖       8.Haremdeki büyüyen bitkileri koparmak

 

Umrede İhramdan Çıkma:4.Halk ve Taksir
Say – traş – ihramdan çıkma5.Sader Tavafı
Hacda İhramdan Çıkma:
İlk Tahallül : İfrat HaccıBunların dışında;
(Akabe cemresine taş – traş – ihramdan çıkma)Mikatlarda ihrama girme
Kıran ve Temettü Haccı (Akabe cemresine taşArafat’ta öğle / akşam arası kalmak
atma – hedy kurbanı – traş – ihramdan çıkma)Ziyaret Tavafındaki son üç tavaf
Cinsel yasaklar hariç diğer yasaklar kalkar.

Ziyaret Tavafını Bayram günleri yapmak Tavafa H.Esved’den başlamak
İkinci Tahallül:Tavaf sonrası namaz
Ziyaret tavafından sonraKıran ve Temettü için Hedy kurbanı
Tüm yasaklar kalkar.Hedy Kurbanı:
2.Arafat Vakfesi: Zilhicce 9 – Arefe GünüHarem sınırlarında kesilir.
FevâtAma dışında dağıtılabilir.
Cem-i TakdimKesemeyen 3+7= 10 gün oruç tutar.
HutbeHedy kurbanı Temettü ve Kıran Haccı yapanlar
Hükümleriçin vacib, İfrad Haccı yapanlar için sünnettir. Ceza, ihsar ve adak hedyi kesen kişi kurban
3.Ziyaret Tavafı: (İfada Tavafı):etinden yiyemez.
Kurban B. l.Günü Fecri Sadık—Ölünceye kadar
KudümHaccın Müstakil Sünnetleri
Sader1. Kudum tavafı
Umre2. Mekke, Arafat ve Mina’da hutbe okunması.
Nezir3. Arefe gecesi Mina’da gecelemek
Nafile4. Bayram gecesi Müzdelife’de gecelemek
İlk üç günde yapılması Hanefilere göre vacip,5. Bayram günlerinde Mina’da kalmak.
diğer mezheplere göre sünnettir.6. Telbiye
Yapılmazsa dem kesilir.
Metâfİhram Yasaklarının İhlali Ve Cezalar
TeyâmünHac ve umrede yasak olan fiillerin işlenmesine
Hatim (Hicr-i İsmail)cinâyet denir.
Mizâb-ı Kabe
Makam-ı İbrahim1.Hac ve Umrenin Bozulması
RemelHacda Arafat vakfesi öncesi, umrede tavaf
Mültezemöncesi cinsel ilişki yasağı ihlal etmek.
İstilâmHac ve umre bozulur.
ŞavtKişi hac ve umreye bozulmamış gibi devam edip
Tavaftamamlar ve kurban keser daha sonra bu hac veya umreyi kaza eder.
Hac Çeşitleri
1.Bağlayıcılık Bakımından:2.Bedene Gerektiren Cezalar
Farz – Vacib – Nafile

Arafat vakfesi sonrası cinsel ilişki yasağını ihlali Ziyaret tavafını cünüb veya âdetli olarak yapmak
2.Eda Bakımından:(Bunu yapan tavafı yenilemezse bedene kurban
İfradeder, tavafı yenilerse ceza düşer.)
Kıran
Temettü (Terviye – Ten’im)

3.Dem Gerektiren Cezalar

Kudüm ve Sader tavafını cünüp yapmak

Haccın VacipleriZiyaret tavafı yapmadan cinsel ilişki
1.Say’ yapmak ( Mes’a – Hervele – ihramlı – ihramsız – tavaftan önce – sonra)

Umre tavafının dört şartından sonra cinsel ilişki Dikişli elbiseyi tam gün giymek
2.Müzdelife VakfesiBir uzvun tırnaklarını kesmek
3.Remy-i Cimar

Bir uzva güzel koku sürmek Vücuttan kıl koparmak

 

❖       Erkeklerin başını örtmesi

❖       Saç ve sakalın /’ünden daha fazlasını traş etmek

❖       (Kurban – 6 fakir – 3 gün oruç)

❖       Vacipleri terk etmek veya vaktinde yapmamak.

❖       4.Sadaka Gerektiren Cezalar (Fıtır)

❖       Bir uzuvdan az koku sürmek

❖       Dikişli elbiseyi bir günden az giymek

❖       Saç ve sakalın /’ünden daha azını traş etmek

❖       Bir tırnak kesmek

❖       Kudüm ve Sader tavafını abdestsiz yapmak

❖       Veda tavafında şavtları terketmek

❖       Cemrelerde eksik taş atmak

❖       Başkasını traş etmek veya tırnaklarını kesmek

❖       Bit – çekirge gibi haşerat öldürmek

❖       5.Bedel Gerektiren Cezalar

❖       Av hayvanlarını öldürmek (su ürünleri hariç)

❖       Haremdeki bitkileri kesmek

❖       Bedel Haccı:

❖       Haccı Tamamlayamama:

❖       Fevat: Vaktinde Arafat’a yetişememe.

❖       Böyle durumlarda iade gerekir.

❖       İhsar / Muhsar: Haccı engelleyen durum

❖       Böyle durumlarda iade ve dem gerekir.

❖       Not: K.Kerim’de Ehl-i Kitab’a namaz, zekat, oruç ve kurban ibadetleri emredildiği belirtilirken, hac ibadetinin emredildiğinden bahsedilmemiştir.

❖       Umre: Hükmü Sünnettir.

❖       Farzları: İhram – ziyaret tavafı

❖       Şâfi: İhram – ziyaret tavafı – say – halk ve taksir

❖       Hac ve Umre Arasındaki Farklar:

❖       1.Hac farz, umre sünnettir.

❖       2.Hac yılda bir kez, umre daha fazla yapılır.

❖       3.Haccın belirli zamanı vardır, umrenin yoktur.

❖       4.Umre’de Arafat Vakfesi, Müzdelife Vakfesi, şeytan taşlama, kurban, cemler, sader ve kudüm tavafı yoktur.

❖       Kurban:

❖       Kevser Suresi

❖       Hanefilerde vacib – diğerleri sünnet

❖       Vücub Şartları:

❖       Müslüman – Âkil – Bâliğ – Mukim – Nisab

❖                   Kurban olabilecek hayvanlar Kur’an’da “behîmetü’l-enâm” olarak ifade edilir.

❖       Kurbanlık Hayvanın Özellikleri:

❖       Mülk olması gerekir

❖       Belirli yaşta olmalı

❖       Belirlenmiş vakitte kesilmeli ( Eyyam-ı Nahr)

❖       Kusur olmamalı

❖       Kurbanlık Hayvan Kusurları

❖       Kör olmamalı

❖       Topal olmamalı

❖       Kötürüm olmamalı

❖       Zayıf ve düşkün olmamalı

❖       Boynuz veya boynuzları kökünden kırılmamalı

❖       Dişleri dökük olmamalı

❖       Dili, kuyruğu veya kulağının üçte birinden fazlası kesik olmamalı

❖       (kuyruğunun tamamı veya yarısından çoğu)

❖       Hastalığı olmamalı

❖       Hayvanın doğuştan boynuzsuz olması, şaşı, topal hafif hasta, bir kulağı delik veya yırtılmış olması memelerinin yarıdan daha azının olmaması, kurban edilmesine engel değildir.

❖       Not: Ortak olarak kurbana giren kişilerin hepsinin kurban kesme niyetinde olmalıdır.

❖       Not: Erkek, kadın, çocuk ve Ehl-i Kitap olan kişi kurban kesebilir.

❖       Not: Hanefilere göre Kurban Bayramı’nın 3.günı akşamına kadar kurban kesilebilir.

❖       Not: Zahirilere göre Ehli kitabın kestiği hayvanın eti yenmez.

❖       Kurban Çeşitleri

❖       1.Adak / Nezir:

❖       2.Akika / Nesike:

❖       3.Hedy:

❖       4.Şükür:

❖       5.Udhiye:

❖       6.Tatavvu:

❖       7.Kabir:

 

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

2022 DHBT Sınavına Hazırlıkta Hedef ve Ders Programlama Semineri